Curaçaose Kinderliederen

Inleiding

Deze website van kinderliederen wordt gemaakt aan de hand van een historisch verslag van kinderliederen op Curaçao. Het verslag is een chronologische inventarisatie van Curaçaose kinderliederen die in de loop der jaren zijn gemaakt en gezongen.

Als studiemateriaal zijn kinderliederen zeer interessant, gezien hun variatie, hun taalkundige inhoud en de gelegenheden waarbij zij worden gezongen. Op Curaçao worden kinderliederen gemaakt voor en/of gezongen door kinderen. Dit is een activiteit die tot ver in de geschiedenis teruggaat. Sommige liederen zijn enkel dankzij mondelinge overlevering bewaard gebleven. Jonge kinderen leren kinderliederen van hun ouders, grootouders en andere volwassenen zoals onderwijskrachten. Soms worden ze ook doorgegeven zonder directe tussenkomst van volwassenen, bijvoorbeeld door andere kinderen. De inhoud, de melodie, het tempo en het taalgebruik van deze liederen sluiten aan op de belevingswereld en de ontwikkelingsfase van kinderen.

Liedjes die volwassenen maken en aan kinderen leren, kunnen ons veel vertellen over hoe kinderen in een bepaalde historische periode worden beschouwd en wat ouders en leerkrachten willen dat kinderen leren. Via kinderliederen vindt dan ook socialisatie van kinderen plaats. Veel elementen die gezien worden als onderdeel van de cultuur manifesteren zich in bepaalde kinderliederen die aangeven wat de juiste waarden en normen van de samenleving zijn of die juist ter discussie stellen. Kinderliederen laten ook de wijze zien waarop wordt gedacht over wat typisch van het land is, hoe het land er idealiter uit zou moeten zien of wat het land juist niet zou moeten inhouden.

Op Curaçao zijn in de loop van de geschiedenis een enorm aantal kinderliedjes gemaakt en gezongen, met een grote verscheidenheid in termen van:

  • de overleveringsgeschiedenis (orale traditie, liedboekjes, kinderkoren, grammofoonplaten, Cd’s, radio- en televisieprogramma’s en internet);
  • de herkomst (zijn de liederen van generatie op generatie overgedragen of zijn zij door iemand gecomponeerd).
  • de beoogde doelgroep; 
  • de inhoud van de liederen;
  • de functie van  de liederen in de zin van wanneer zij worden gezongen; 
  • de ouderdom van de liederen (hoe ver zij in de geschiedenis teruggaan);
  • de geografische verspreiding (Aruba, Bonaire, Curaçao);


Curaçao kent verschillende vormen van kinderliederen voornamelijk voor wat betreft hun overleveringsgeschiedenis. Aan de ene kant kent men liederen die door middel van orale traditie mondeling van generatie op generatie zijn doorgegeven. Deze liederen worden ook traditionele kinderliedjes genoemd. Het kunnen liederen zijn die op zich zelf worden gezongen, of onderdeel van een verhaal zijn. Ook kunnen er een groot aantal varianten van bestaan. Andere liederen zijn door liedschrijvers gecomponeerd en hebben een oorspronkelijke tekst en melodie. Zij kunnen worden vastgelegd in liedboekjes die een verzameling van de liederen bevatten. Naast de teksten kunnen deze boekjes ook de partituren bevatten. Als deze liederen werden gezongen door kinderkoren, werd er later soms een grammofoonplaat, en of nog later een CD, bij het liedboekje gevoegd, waardoor de liederen ook direct konden worden beluisterd.